Aflossing is het gedeelte van je maandelijkse betaling waarmee je de schuld zelf verkleint. Veel mensen betalen elke maand trouw hun rekeningen, maar weten niet precies wat er achter de schermen gebeurt. Een deel van je betaling gaat naar rente, een ander deel verkleint de openstaande schuld. Dat tweede deel is de terugbetaling van het geleende bedrag. Hoe meer je terugbetaalt, hoe kleiner je schuld wordt. Klinkt eenvoudig, en dat is het in de basis ook.
Wat er gebeurt als je geld leent
Wanneer je geld leent bij een bank of andere geldverstrekker, spreek je af hoe je dat bedrag terugbetaalt. Je krijgt een looptijd, een rentevoet en een terugbetalingsschema. Elke maand betaal je een vast bedrag. Dat bedrag bestaat uit twee delen: rente en een stuk van het oorspronkelijk geleende bedrag. In het begin gaat een groot deel van je betaling naar rente, omdat de schuld dan nog hoog is. Naarmate je meer terugbetaalt, daalt de schuld en betaal je ook minder rente. Dit geldt bij veel veelgebruikte leningvormen, zoals een annuïteitenhypotheek. Bij een lineaire lening werkt het anders: dan betaal je elke maand een vast stuk van de schuld terug, plus de rente over het resterende bedrag. Daardoor zijn de maandlasten in het begin hoger, maar dalen ze elk jaar.
Soorten terugbetalingsvormen bij een hypotheek
Bij een hypotheek zijn er verschillende manieren om de lening terug te betalen. De annuïteitenhypotheek en de lineaire hypotheek zijn de meest bekende vormen waarbij je daadwerkelijk aflost. Bij een annuïteitenhypotheek blijft het totale maandbedrag gelijk gedurende de looptijd. Omdat de rente daalt naarmate de schuld kleiner wordt, stijgt het aandeel van de terugbetaling automatisch. Bij een lineaire hypotheek betaal je elke maand hetzelfde bedrag aan terugbetaling, plus de rente over wat er nog openstaat. Vroeger was de aflossingsvrije hypotheek ook populair. Daarbij betaal je tijdens de looptijd alleen rente en los je niets af. Aan het einde van de looptijd staat de volledige schuld nog open. Sinds 2013 geldt in Nederland de regel dat je bij een nieuwe hypotheek verplicht bent om de lening in 30 jaar volledig terug te betalen als je gebruik wilt maken van hypotheekrenteaftrek.
Extra terugbetalen: voordelen en aandachtspunten
Naast de verplichte maandelijkse betalingen mag je bij veel leningen ook vrijwillig extra terugbetalen. Dat heet boetevrij aflossen, als het binnen de toegestane grenzen valt. Bij de meeste hypotheken mag je jaarlijks een bepaald percentage van de oorspronkelijke lening extra terugbetalen zonder dat je een boete betaalt. Doe je meer dan dat, dan kan de geldverstrekker een vergoeding vragen. Extra terugbetalen heeft een duidelijk voordeel: je schuld daalt sneller, je betaalt minder rente over de rest van de looptijd en je bent eerder vrij van de lening. Toch is het niet altijd verstandig om zo snel mogelijk terug te betalen. Als je spaargeld een hogere rente oplevert dan je betaalt over je lening, kan het slimmer zijn om dat geld anders te gebruiken. Het is een afweging die van persoon tot persoon verschilt.
Aflossen bij een persoonlijke lening of doorlopend krediet
Niet alleen bij een hypotheek, maar ook bij een persoonlijke lening of doorlopend krediet speelt terugbetaling een grote rol. Een persoonlijke lening heeft een vaste looptijd en een vast bedrag. Je betaalt elke maand hetzelfde terug totdat de lening volledig is afgelost. Bij een doorlopend krediet is dat flexibeler: je kunt opnemen tot een bepaald maximum en je betaalt elke maand een percentage van de schuld terug. Hoe meer je opneemt, hoe hoger je maandlast. Hoe meer je terugbetaalt, hoe meer ruimte je weer hebt. Dat maakt een doorlopend krediet handig, maar ook risicovol als je niet goed bijhoudt hoeveel je schuld is. Bij alle vormen van lenen geldt: hoe sneller je de schuld verkleint, hoe minder rente je uiteindelijk betaalt.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen rente en het terugbetalen van een lening?
Rente is de vergoeding die je betaalt aan de geldverstrekker voor het uitlenen van geld. Het terugbetalen van de lening is het deel waarmee je de schuld zelf verkleint. Beide maken deel uit van je maandelijkse betaling, maar ze zijn niet hetzelfde. Rente is een kostenpost, de terugbetaling verlaagt je openstaande schuld.
Mag je altijd extra terugbetalen op je hypotheek?
Bij de meeste hypotheken mag je jaarlijks een bepaald percentage, vaak tussen de 10 en 20 procent van de oorspronkelijke lening, extra terugbetalen zonder boete. Betaal je meer dan dit toegestane bedrag, dan kan de bank een vergoeding vragen. Controleer je hypotheekvoorwaarden voor de exacte regels.
Wat gebeurt er als je een maand niet kunt terugbetalen?
Als je een maand je verplichte betaling niet kunt doen, neem dan zo snel mogelijk contact op met je geldverstrekker. In veel gevallen zijn er tijdelijke oplossingen mogelijk, zoals een betalingsregeling. Stel contact niet uit, want achterstallige betalingen kunnen gevolgen hebben voor je kredietregistratie bij het BKR.
Is het verplicht om je hypotheek af te lossen?
Sinds 2013 geldt in Nederland dat nieuwe hypotheken verplicht volledig worden terugbetaald binnen 30 jaar als je gebruik wilt maken van hypotheekrenteaftrek. Kies je voor een aflossingsvrije hypotheek, dan heb je geen recht op deze belastingaftrek. Voor hypotheken van vóór 2013 gelden andere regels.
